Het oor kan iets wat het oog niet kan: een compleet abstracte werkelijkheid horen en onmiddelijk opnemen in het web waarmee wij geluiden op hun betekenis zeven. Het oor kan dat omdat geluid, of muziek, anders dan beeld een volstrekt autonome zintuigelijke sensatie is. Het geluid is haar eigen werkelijkheid, en niet slaaf daarvan zoals het beeld.
Terugdenkend aan Charlie Kaufman's Synecdoche New York, die ik gisteren heb gezien, luister ik naar de door Jaap Visser samengestelde compilatie Deep Ska: een bijzonder rijke, en uiterst swingende klankendans door de tropische jaren zestig. Op het ritme van die dansmuziek kon de soundmixer grote vrijheid nemen in het ontwikkelen van een sound. Sterker nog: daar was het met name om te doen. Caribische negers in strakke witte overhemden. "Shotgun" van de Pyramids. Zo'n zin alleen al. Shotgun by the Pyramids. Reeds in de titel verdampt iedere betekenis onmiddelijk in sound.

De collectieve ontwikkeling van de Soundmachine is in dat licht een van de mooiste uitvindingen die de mensheid te deel is gevallen. Wat het beeld betreft bestaat zo'n machine niet. De enige manier waarop we dat effect kunnen nabootsen is met behulp van tijd- en geldrovende technieken. Je vraagt je af waarom eigenlijk nog. Waarom niet direct het brein in met sensoren en chemicalie‘n? Ik bedoel: who the fuck zijn we voor de gek aan het houden? Toch zeker niet onszelf? Er rust een taboe zo oud als de mensheid zelf op beelden die met geen enkele uitwendige werkelijkheid corresponderen. Beelden die pas voorbij de ogen gezien worden. De geloofwaardigheid van die beelden is in algemene zin uiterst gering. In de rechtsgang bijvoorbeeld kan een droom niet als bewijs worden opgevoerd. Ik heb verhalen gelezen over een Afrikaans volk waar dat wel het geval was. Men ging ook bij elkaar op bezoek in zijn droom. Goedbeschouwd haalt dit volk het maximale uit het leven. Wie zegt dat de slaap geen actief onderdeel van het leven kan zijn? De schuldige kijkt u recht aan wanneer u in de spiegel kijkt: uw ogen. Zij zijn het, die veel meer filter dan venster zijn, die zich buitengesloten door de slaap er niet bij willen neerleggen dat dat wat niet door hen persoonijk gezien werd, ook werkelijk kan zijn. In miljoenen jaren getraind om in een oogopslag de directe omgeving te kunnen scannen op afwijkende fraseringen, gedraagt het zich tijdens de slaap als een zeeman aan wal. In ieder geval.
Waar waren we, en zo. Dat is de vraag.
De Soundmachine was voor de moderne muzikale perceptie, wat de Hubble telescoop voor de astronomie is: een eerste blik op tot voorheen onzichtbare werelden.

Terugkijkend op de twintigste eeuw zijn het niet zozeer al die dramatische gebeurtenissen en ontwikkelingen die ons blijkbaar facineren, maar de eenvoudige zichtbaarheid van die onmetelijke verzameling. Voor geen enkele tijd tot nu toe hebben we zoveel bewijs. Geen tijd is zo aangekleed. Als een metersdikke aslaag van documenten, foto's, films, geluidsopnames, analyses en analyses van analyses. En onder die aslaag, als een wereldwijd Pompeii, de bevroren beweging van onze voorouders in hun meest betoverende alledaagsheid plotseling stilgezet, of gevangen in de tijdsduur van een filmcassette. Door de zich immer opstapelende bewijslast is het verleden ons steeds dichter genaderd. Weken de televisiebeelden zich op steeds kortere termijn voorgoed los van het heden doordat ze plotseling voor gek lopen met de verkeerde brillen, kapsels en muziek. Op het moment dat die visuele vervreemding is ingetreden begint het verleden, en dat moment komt steeds dichterbij.

Wat op mondiale schaal gebeurd vindt ook plaats in onze eigen levens, en dit is waar "Synecdoche, New York" over gaat. De mens die in grote mate onmachtig staat tegenover een gedocumenteerd leven dat nota bene door die mens zelf in hoge mate is vormgegeven en vastgelegd. Hoe, is de vraag bij het terugbladeren in dat familiealbum, uit deze modieus gestileerde levensgeschiedenis een geloofwaardige werkelijkheid te halen? Tweede grote thema van de film is de sterfelijkheid die als een nachtmerrieachtig anachronisme haar schaduw over het onsterfelijke digitale verleden werpt.

In een reusachtige loods, ergens in New York, bouwt visionair en megalomaan regisseur Caden Cotard met behulp van een blijkbaar onbeperkt stipendium van de "McArthur Foundation", een reusachtige set die zijn gehele leven verbeeld, inclusief de dramatische verdubbeling daarvan: acteurs spelen acteurs die oorspronkelijke personages imiteren. Na enige tijd blijkt ook de reusachtige loods waarmee het begon slechts een middelgroot decorstuk in een veel grotere loods, die uiteraard een zo exact mogelijke kopie van het oorspronkelijke exemplaar is.
De set van Cotard is niets anders dan een visuele Soundmachine waarmee het verleden in steeds andere registers en toonaarden wordt afgedraaid bij welke actie zij zich met de echte werkelijkheid gaat vermengen, waardoor al spoedig volstrekt onduidelijk is in welke werkelijkheid we ons bevinden. Kaufmans verkenning van dit existentiele rampgebied is shockerend en verpletterend goed en hard en ongenaakbaar en geestig en uiterst kwetsbaar. Een verontrustend kaleidoskopisch portret van de in zichzelf verdwaalde mens. De onmacht van Cotard om de door hem herschapen geschiedenis te controleren, is dezelfde als onze onmacht tegenover de bewijzen van ons persoonlijke levens. Het is natuurlijk reuze handig als je nog van iemand geld tegoed hebt, maar in bijna alle andere gevallen is het geheugen meer vloek dan zegen. Met Synecdoche New York, voor meer dan de helft een geluidscompositie, heeft Kaufman de eerst schets van een mentaal-visuele soundmachine gemaakt. Het is een meesterwerk uit de moderne tijd dat zich onmiddelijk schaart naast de pre-digitale profeti‘n uit de twintigste eeuw: met name Krapps Last Tape uit 1957 (hier ten gehore gebracht als in het spiegelpaleis van de digitale reproduktie) en Berio's revolutionare Sinfonia uit 1969 springen daarbij als eerste in herinnering.
En uiteraard de muziek van The Skatalites, Tommy McCook, Don Drummond, The Pyramids en al die andere swingende helden van de Deep Ska die als eerste begrepen dat het enige waarmee we die werkelijkheid kunnen temmen een 'sound' is. Niet wat iets is, maar hoe het klinkt is waar het om gaat.

21 februari 2009

.........................................................

ON THE ORIGIN OF DARWIN

Spacecaptain Dewinter

The Garden of Nothing

Korte Animatiefilm (max. 3 minuten)

VO sally.

Some say the Nothing is a subject
we need not try to comprehend.
For a thing that, by common understanding,
does not exist, should not be granted our attention.

I'd like to think those people are wrong...

For, when you think about it,
most of what we call the Everything,
is made of Nothing.

She is the flesh and bone of the thing
of which we are just a casual breath.
And despite the quintessential absence of the stuff itself,
the Nothing is by far the most occuring gallactic situation.

....Where memories hide untill they are remembered ...

Concidering the scale of this Nothing -
a view that never ceases to overwhelm its' spectator -
Some wonder if this abundance of Nothing
is really needed,

I say there can never be enough of it.

Not to wander, from time to time, in this Garden of Nothing
would mean being oblivious to the largest part of Everything,
which is not without some danger
as all things, including the no-things
only exist by the grace of our thoughts.

So whenever a thought comes to your mind
pray it be a thought about Nothing.
for contrary to what some people say:
of all the things surrounding us, nothing really matters.

.........................................................

15.12.2008

ACHTERSTALLIG

Some works on the Arti-Aruba exhibition,. Featuring Mo Mohamed, Jimmy Rage, Moritz Ebinger, Parker Tuinder, his dad, and a certificate of appreciation by the Carribean Speespres Corp.

.........................................................

PARKER & NINA

Parker and neighbour and lifelong friend Nina working on defense.
A few weeks later, Parker turns 9.
We discovered that the Romans probably also just used plain household brushes.

VOORSTALLIG
Exclusive Preview from Winterland (the movie)

Three images from Planet Icarus, famous for its triple sunset, where the landing Party of the Rosenthal & Leary Expedition will meet their destiny.....

And here we find Sonja van Hamel and Band, peforming in the Milky Way - amongst tunes - some of here amazing songs for that same movie.

.........................................................

HENCE THE SKULL
regels en bijgedachten

9 december 2008

In zijn openingstoespraak spreekt Wim Pijbes de hoop uit dat het Rijksmuseum weer het museum van "U, de creatieven, schrijvers en denkers" zal worden.
Dat is een goede gedachte. Want de lokale culturele bevolking lijkt vervreemd van de oude meuk. Terwijl de nieuwe directeur de zogenaamde oude kunst juist in de context van het actuele wil plaatsen. Hence the skull.
Peter Mertens, lokaal cultuurdrager, plaatst de opmerking even later in een correcter perspectief. "Hoezo vervreemd, ik kom hier bijna wekelijks. Maar wel om negen uur 's ochtends. Waarvan wij vervreemden zijn de stickers van de sponsor, de kleuterachtige teksten van Damien Hirst bij zijn keuze van de oude meesters en het gekmakende gekabbel en gebabbel van honderden audio-tours."

Maar, het idee is goed. Het is al lang een droom van mij geweest om 's avonds laat, temiddden van vrienden bij de Staalmeesters te vertoefen. Dat ik niet de enige was blijkt uit de redelijk hoge opkomst van toch zeker 200 man. Een aantal mensen kon niet komen, maar voor het overige kunnen we stellen dat iedereen er was.

De directeur van het Rijks heeft goed begrepen dat het voornamelijk om het sociale aspect gaat, en houdt het officiele gedeelte kort. En daarna mag men alsnog in de rij gaan staan om de schedel te bezichtigen. Onderwijl discussieren we over de amputatie van de nachtwacht. Met de invoering van HD televisie wordt opeens het grote gebrek van het schilderij duidelijk. De amputatie heeft van een modern 16:9 formaat een lullige 3:4 (363 x 437 om exact te zijn) gemaakt, met associaties van zwart-wit, transistorbuizen en ruizige ontvangst. De schaduw van de hand van Frans Banning Cocq op de jas van Willem van Ruytenburch blijft onveranderlijk fenomenaal. Maar toch moet het mogelijk zijn om het schilderij te herstellen. Wat is het probleem? Dat de drie figuren ter linkerzijde van het centrum dan niet echt zijn? Dat kan, in alle ernst het probleem niet zijn.

Integendeel. Het probleem is de huidige stand van zaken. Het probleem is dat het huidige schilderij onecht is. Veel on-echter in ieder geval dan wanneer er, met de grootst mogelijke aandacht een oorspronkelijk deel wordt herstelt.
En zo leidt dit initiatief al direct op de eerste van hopelijk nog vele avonden tot een bruikbaar en zinvol idee.

Wat een mooi gebaar zou het zijn wanneer, met de opening van het nieuwe Rijksmuseum, tevens een geheel herstelde Nachtwacht zou worden gepresenteerd.
Zodat de bezoeker eindelijk kan kijken naar het schilderij zoals het bedoelt is, en niet alleen hoeft te kijken naar wat het betekend. Over het verschil tussen het ding zelf en wat het betekent gaat tenslotte ook het slot van deze korte notitie want plotseling staan we dan oog in oog met de schedel. Die kleiner is dan men verwacht. En alle goede wil ten spijt wil het muntje van betovering niet vallen. Het voornaamste probleem is dat het onduidelijk is hoe we er naar moeten kijken. Waar op te letten? Wat te zien? De glinstering van al die diamanten die sprekend op elkaar lijken? Het betekent veel. Maar te zien valt er weinig. Eigenlijk kan het kunstwerk, na de reusachtige publiciteitscampagne, de t-shirts, ansichtkaarten en boeken qua prijs-kwaliteitsverhouding alleen maar tegenvallen. Het deed me denken aan de Mona Lisa in het Louvre. Het meest onbenaderbare schilderij ter wereld, waar men niet naar kijkt, maar waarbij men op audientie gaat.
Daarnaast doet het bezoek aan de Donkere Kamer van Damien toch het meest denken aan een kermisattractie voor Russische oliemiljonairs en hun blonde vriendinnen. Na het verlaten van de ruimte blijft de indruk achter dat de poster beter was.
Er zijn mensen, waaronder een Amsterdanse filmer die op eigen verzoek naamloos blijft, die er zeer over te spreken zijn: "Ik vind het een hard ding. Waardoor je opnieuw moet gaan nadenken over wat kunst is."
Hij heeft uiteraard gelijk. Kunst kan niet bestaan zonder enige mate van marketing. Sterker nog, kunst is, in diepste zin een marketinginstrument. En niemands ogen zijn meer zuiver. Niemands geest schoon van regels en bijgedachten.
Als die schedel d'r niet was geweest had ik hier nu niet gestaan had ik dit niet geschreven. Maar daar gaat het niet over. Ik heb echt gehoopt dat het zou werken. Misschien verwachtte ik, net als met de liefde, te veel, misschien keek ik niet goed.

Wat ik eigenlijk veel liever had willen zien was zo'klassieke aktekoffer, vol met gebundelde bankbiljetten. Mooi uitgelicht. Het deksel halfopen.
Dan breng ik het gesprek weer op de Nachtwacht, waarover men algemeen verontwaardigd is, maar ook verheugd dat daar nu eindelijk iets aan gedaan gaat worden.

At long last.

Sir,

tonight I have claimed a new genre: snapshot-painting.

It is a very quick way of painting. Performed vastly by just motoric motivation. The goal is to perform a miracle.
The only thought, as with a snapshot, is afterthought.

Other than in classic art, the actual moment of creation of the snapshot painting is very important. So it is also a historic witness. Taken out of the unworldly timezone of art, and placed inbetween other real moments.

How are you doing?
In Denmark yet?


Much love

DT

.........................................................

Hallo Den Haag!

.........................................................

Laatste D & D

Het zit er op.
Deze nieuwe tijd vraagt nieuwe vormen.
Een andere stylering van de werkelijkheid.
En zo wordt iets geschiedenis.
Maar kijken wij om in weemoed?
Welnee!
We kijken vooruit! En we denken wel,
Maar steeds minder aan onszelf.

Mensen betalen grof geld voor het bezoek aan een bioscoop of een theater, of een etentje met een leuk meisje, of staan vrijwillig in een file.

De enige reden voor die tijd- geldverspilling is: te vergeten dat je bestaat.
En dat je alleen nog maar toeschouwer bent.

Die positie, de wereld aan je voorbij zien trekken,
Mensen te zien lijden en liefhebben zonder dat
De omstandigheden vat op jou hebben,
is ons grootste soorteigen geluk.

schiet mij zo plotseling te binnen.

Dus waarom zouden we dat niet vaker doen. De dieren en de stenen hebben reeds lang geleden
Unaniem het zelfbewustzijn afgeschaft.
De mensheid loopt wat dat betreft enigzins achter.

In ieder geval een woord van dank aan Christine Rothuizen, Simone Berghuys en Marja Pruis (www.groene.nl) die het bijna drie jaar met mij en PJ Roggeband hebben uitgehouden en aan Sander Pleij, alias de Sympathieke Overloper, die kort voor zijn vertrek naar VN de kans aangreep om over zijn graf heen te regeren, mij vroeg of ik tekeningen bij D&D wilde maken en zo, op een heel indirecte manier, toch nog eeuwige roem verwierf.

.........................................................

Levensberichten

Commercial break

Een producent met wie is soms werk had onlangs besloten dat het, na jarenlang tegen de klippen op speelfilms produceren, tijd werd om geld te verdienen. Een nieuwe vennoot werd aangetrokken en de basis voor een nieuwe 'commerciele poot' van de organisatie was gelegd.

Gedreven door nieuwsgierigheid en een nimmer dimmende droom over gemakkelijk geld, ging ik tijdens de voorstelronde door reclameland mee op bezoek bij reclamebureau Kessels & Kramer. Omdat ik met een van de directeuren van dat bureau in het sub-bestuur van een kunstacademie zit waar wij allebei nooit komen opdagen voel ik, gek genoeg enige verwantschap met dat bedrijf. Krankzinning, inderdaad. Maar wat doe je eraan?

Als zo'n beetje enige van mijn filmende vrienden heb ik nooit serieus het maken van commercials overwogen. Deels omdat ik op een andere wijze in mijn onderhoud kon voorzien, deels omdat het me een wereld vol overbetaalde zwakzinnigen leek, en deels omdat ik vreesde er feitelijk gewoon te dom voor te zijn. Die laatste motivering was mijn meest geheime. En de minst logische uiteraard, maar ik kon het nooit helemaal uitsluiten. Misschien zou, met het ouder en milder worden blijken dat zij, die commerciele, elkaar napratende warhoofden, op een heel ingewikkelde manier, toch slimmer waren dan ik.

En het stemt me niet onverdeeld gelukkig dat ik nu zeker denk te weten dat dat niet het geval is. Ik zag alles in flitsen, omdat het te stompzinnig, kinderachtig en plastic was. Werkelijk, het doet pijn aan je ogen. De kleutereske verhoging van ruw houten palen waarop de directie van het bedrijf resideerd. De geinige marokkaanse krukjes waar we op plaatsnamen achter de lage tafel van spiegelend aluminium met de leuke veelkeurige kralenlamp er boven. Flesje bronwater op een Egyptisch theeblad. Het concept spatte ervan af.

Ik begrijp dat je een kantoor moet inrichten, maar hoeveel gedachtenloosheid moet je etaleren om serieus te worden genomen door 'de klant'?

Enfin.
Dat wordt dus niks tussen mij en het grote geld.

.........................................................

Het duurste gedicht ter wereld

Het was in een liefdesgedicht van 27km lengte,
dat ik, met de snelheid van bijna het licht,
bij temperaturen killer dan het niets,
en op koers gehouden door reusachtige magneten,
mijn betekenisloze rondjes draaide,


tot ik op jou botste,
en in kleine brokjes uiteen viel.

.........................................................

.........................................................

Recessie

De gouden handdruk van de zomer deelt
Onbaatzuchtig klappen uit aan het late groen
Van de bomen die net als de vogels van een tweede leg dromen,
Verder is het geluid door de droge lucht kraakhelder
En precies. Fietsen klinken als fietsen en niet als een
Rammelende verzameling schroot, voetstappen zijn hoorbaar,
En wanneer er ergens een raam wordt geopend klinkt dat zoals
Een geopend raam behoort te klinken.

Alles is dus geweldig.
En ik denk, stoned om drie uur 's middags,
Dat ik alleen nog maar nuchter wil zijn, zoals nu.

.........................................................

Ogen wijds als het polderlandschap waarin ze leerden kijken.

Ik denk aan het produkt dat ik zag op de website van een fietsenfabrikant. De fietspyjama. Ik moest niet zozeer lachen om het produkt, maar om mijn voorstelling van de uitvinder.

"Maar een slecht mens kan hij nooit geweest zijn, de uitvinder van de fietspyama," meent Esther.
"Nee, daar heb je waarschijnlijk wel gelijk in. Hoewel, zeker weten doe je het nooit. Kijk maar naar die Oostenrijkers en Belgen met hun fietskelders."
"Maar dat zijn ook geen echte fietslanden."
"Touche! Maar jij denkt dus ook instinctief dat het een man is geweest?"
"Een vrouw zou nooit de fietspyama hebben kunnen uitvinden. Hoe oud is-ie volgens jou?"
"Vijfenvijftig."
"Nee!" zegt Esther bijna verontwaardigd. "Hij is zeventien. En hij woont op het platteland. Een stille jongen is het, met ogen wijds als het polderlandschap waarin ze hebben leren kijken. Een stille jongen. Met idee'n. Geen grootse idee'n, over hoe het met de politiek of de ethiek moet, maar kleine praktische idee'n. Zo heeft hij bijvoorbeeld naast de fietspyama ook het compleet wasbare tafelservies gemaakt. Wasbaar in die zin dat het servies van kunststof vast zit aan het tafelkleed en gewoon in de wasmachine kan. Hij bedacht tevens het volgende. We hebben mes, vork en lepel als ons bestek. Van die drie gebruiken we mens en vork en vork en lepel in combinatie met elkaar. Nooit echter eten we met mes en lepel. Dus heeft hij de mes en de lepel samengevoegd tot een instrument. Een besparing van een-derde van iets."
"Ach! Je kent hem?"
Ze schudt haar hoofd zacht. "Niet echt."

.........................................................

adventures abroad

.........................................................

previous